<body bgcolor="#FFFFFF" text="#000000" leftmargin="0" topmargin="0" marginwidth="0" marginheight="0">
<a href="index.htm"><font face="Arial, Helvetica, sans-serif" size="2">Een website
boordevol informatie in woord en beeld over het Koudekerke van toen en nu, naast
informatie over de geschiedenis van Koudekerke is er ook veel informatie te vinden
die betrekking heeft op de geschiedenis van Walcheren, zoals de ontstaansgeschiedenis
van het kenmerkende landschap rond Koudekerke en Walcheren van kreekruggen, poelgronden
en vliedbergen.<br>
<br>
Geschiedenis Walcheren (landschap): De geologische geschiedenis ofwel het ontstaan
van het landschap op Walcheren met z'n kenmerkende vliedbergen, kreekruggen en
poelgronden wordt uitgebreid toegelicht met beeldmateriaal dat de geschiedenis
van Walcheren en Koudekerke in het bijzonder laat zien. Veel Walcherse wegen liggen
letterlijk op de kreekruggen en verbinden op deze manier de dorpen onderling met
elkaar. Onlangs is Walcheren een beschermd nationaal landschap geworden: Door
het Nationaal landschap Walcheren is er extra aandacht voor de elementen die het
karakter van het walcherse landschap bijzonder maken: de kreekruggen, mijdoornhagen,
landgoederen en niet te vergeten, de kust en het zandstrand. Op de site wordt
het ontstaan van kreekruggen en poelgronden uitgelegd en is te zien wat de invloed
van de mens is geweest op het landschap. Verder zijn er veel prentbriefkaarten,
oude kaarten en foto's te zien en staat er veel eigen materiaal op de site.<br>
<br>
Het ontstaan, de geschiedenis en de ligging van het kerkringdorp Koudekerke:<br>
Koudekerke ligt ten westen van Middelburg en Vlissingen. Het kerkringdorp Koudekerke
is ontstaan in de directe nabijheid van drie vliedbergen op een van de hoger gelegen
kreekruggen van Walcheren. Buiten het dorp hebben nog meer vliedbergen gelegen,
waarvan er nog enkele vliedbergen bestaan. Momenteel word er archeologisch onderzoek
gedaan naar de vliedbergen bij Koudekerke. De vliedbergen dateren vermoedelijk
van omstreeks 1014 toen zeeland werd getroffen door stormvloeden. De vliedbergen
dienden toen ter bescherming tegen het wassende water en later mogelijk ook tegen
vijandigheden. Op Walcheren liggen meerdere kerkringdorpen. Andere kerkringdorpen
op Walcheren zijn Biggekerke, Aagtekerke, Meliskerke en Serooskerke, deze liggen
eveneens op kreekruggen en bevinden zich vaak nabij een vliedberg. Als u de fietsroute
van deze site download komt u deze dorpen vast tegen. Op de oude kreekruggen zijn
in de loop der eeuwen ook diverse buitenplaatsen rond Koudekerke ontstaan, zoals
buitenplaats Der Boede, buitenplaats Moesbosch en kasteel Ter Hooge, samen met
vele andere buitenplaatsen hebben ze bijgedragen aan de naam 'Tuin van Zeeland
waaronder het landschap van Walcheren bekend stond. Tegenwoordig probeert men
deze naam weer van toepassing te laten zijn op het Walcherse landschap door het
initieren van diverse herinrichtingsprojecten en de realisatie van het nationaal
landschap walcheren. Zo is onlangs het park rond Ter Hooge uitgebreid en zijn
er aan de 'achterkant' van Ter Hooge aan de Breeweg parkeerplaatsen aangelegd.
Naast de meest bekende buitenplaatsen Der Boede en Moesbosch en kasteel Ter Hooge
zijn er nog diverse andere buitenplaatsen rond Koudekerke geweest, zoals buitenplaats
Toornvliet, buitenplaats Vijvervreugd, buitenplaats Steenhoven, buitenplaats Lammerenburg,
Vijgheter en Triton. Deze laatsten zijn echter allen verdwenen.<br>
<br>
<br>
Architecten: Eén buitenplaats (Der Boede) bij Koudekerke is ontworpen door
architect van J.P. van Baurscheit. Jan Peter van Baurscheit is afkomstig uit Antwerpen
en heeft als architect en steenhouwer in Zeeland meerdere gebouwen gebouwd waaronder
Der Boede en het van Dishoeckhuis dat later als stadhuis van Vlissingen dienst
heeft gedaan. Momenteel wordt Der Boede gerestaureerd. Onlangs zijn de stijgers
rondom de buitenplaats verwijderd en is het opgeknapte gebouw weer zichtbaar.
Der Boede heeft jaren lang als verzorgingstehuis dienstgedaan en zal na de renovatie
verkocht worden. Na de renovatie zal Der Boede gebruikt worden als woonhuis of
kantoor. Ook architect J.J. van Nieukerken heeft in Koudekerke gebouwd. J.J. van
Nieukerken heeft aan de Brouwerijstraat een fraaie dokterswoning met koetshuis
gebouwd. Verder hebben architecten als Arend Rothuizen en F.A. Eschauzier in Koudekerke
gebouwd. Een bekende tuinarchitect die in Koudkekerke actief is geweest was architect
J.D. Zocher. Architect Johan David Zocher heeft diverse landschapstuinen rond
Koudekerke aangelegd, waaronder die van Steenhoven en Toornvliet. Jan David Zocher
is als tuinarchitect in Nederland bekend geworden met het Vondelpark in Amsterdam
en 'Het Park' in Rotterdam. Het bekendste bouwwerk van de classistische architect
J.D. Zocher is de Beurs in Amsterdam. tuinarchitect C.P. Broerse heeft na de inundatie
van Walcheren veel in Zeeland gewerkt. Zo heeft C.P. Broerse onder andere de herinrichting
van diverse parken voor zijn rekening genomen. C.P. Broerse ontwierp o.a. de tuin
rondom de buitenplaatsen Der Boede en Toornvliet. De meer recentere landhuizen
zijn Huis ter Schelde en Villa Albertine, deze zijn beiden ontworpen door architect
E. Knevel. Architect E. Knevel kwam uit Amsterdam. Naast de eerder genoemde architecten
van Baurscheit, Zocher en Knevel zijn er uiteraard nog meer architecten actief
geweest in Koudekerke. Hierover wellicht later meer. Onlangs is men gestart met
de aanleg van een nieuw landgoed Dorspzicht genaamd. Dit landgoed ligt aan de
Breeweg nabij de Braamweg. Het landgoed Dorpszicht wordt van de rondweg gescheiden
door een geluidswal met uitkijkpunt. <br>
<br>
Recreatie en Boerderijbouw: De laatste decennia veranderen de boerenbedrijven
op Walcheren van karakter en heeft ook de boerderijbouw gebroken met de traditionele
typologie. In de loop der jaren zijn veel oude boerderijen, hofjes en bedoelinkjes
verdwenen, het zij door brand, overstroming of verwaarlozing. Gelukkig zijn er
nog voldoende boeren hofjes en boererijen in Koudekerke over velen zijn zeker
de moeite waard om beter te bekijken. 2003 was het jaar van de boerderij en in
dat jaar heb ik een uitgebreid overzicht gemaakt van de karakteristieke bouwkunst
en boerderijbouw van het type boerderij wat behoort tot de Zeeuwse Schuurgroep.
Rond Koudekerke heeft zich binnen deze typologie een Walcherse variant van dit
type boerderijbouw ontwikkeld. Tegenwoordig is er naast de boerderij vaak een
minicamping te vinden. De minicampings en campings staan op een kaartje aangegeven
op de site. Ze zijn te vinden in de brede kuststrook tussen Dishoek en Koudekerke.
In de kuststrook bij Dishoek zijn ook veel vakantiehuisjes te vinden. Deze kuststrook
is momenteel onderwerp van discussie omdat deze een aantal zwakke schakels zou
bevatten, waardoor mogelijk de duinen en stukjes dijk die de kust van Walcheren
vormen in de toekomst zouden moeten worden aangepakt. Dit zou het toekomstige
beeld van het landschap op walcheren dus kunnen beinvloeden maar schept ook nieuwe
kansen voor eigenaren van campings en hotels. Op de website zijn een aantal pagina's
ingericht met toeristische informatie over Koudekerke en Dishoek met bijvoorbeeld
een overizicht van campings, hotels en vakantiehuisjes en een overzicht met restaurants
en eetcafé's in Koudekerke. Verder leest u er wat er zoal rondom Koudekerke
is te doen. Kijkt u ook eens in de activiteitenkalender! Onlangs is er een prachtige
fietstocht toegevoegd aan de website. Deze fietstocht staat voert u langs het
spoor van de Stoomtram Walcheren. De fietstocht begint en eindigt in Koudekerke.
De fietstocht brengt u langs de diverse dorpen op Walcheren waaronder Biggekerke,
Zoutelande, Westkapelle, Aagtekerke, Domburg en Dishoek. De fietsroute is 40 kilometer
lang. <br>
<br>
Bijzondere gebouwen: In het verleden hebben er ook diverse molens rond Koudekerke
gestaan, uiteraard komen deze molens en de enige nog bestaande molen van Koudekerke
molen 'De Lelie' aan bod op de site. Andere onderwerpen hebben vooral betrekking
op bewoning aan bijvoorbeeld het dorpsplein ofwel de kerkring met karakteristieke
gebouwen zoals het gemeentehuis, de smidse, muziektent en de kerk. De oude brouwerij,
het badhuis en de tramremise van de stoomtram / tram zijn inmiddels verdwenen
en hebben plaats gemaakt voor nieuwbouw. Alleen de Tramstraat met de arbeidershuisjes
voor de medewerkers van de tram herinneren nog aan de tram in Koudekerke. Onlangs
is naar de stoomtram, / tram van Koudekerke onderzoek gedaan waarvan het materiaal
van de tram op deze site is gepubliceerd. De tramremise, het perron, de seinpaal
en het tramspoor zijn helaas verdwenen. Het plaatsnaambord Koudekerke van de NV
Stoomtram Walcheren hangt momenteel in het trammuseum. De dorpskern kent verder
enkele bijzondere gebouwen zoals de hervormde kerk, het voormalige gemeentehuis,
de muziektent en travalje op het dorpsplein, de gereformeerde kerk en molen De
Lelie. <br>
<br>
Industrie: In Koudekerke hebben zich vroeger op kleine schaal ook industriele
processen afgespeeld. Zo was er de productie van meekrap, zoutwinning, veenwinning
en tijdens de tweede wereldoorlog de productie van surogaatkoffie van de cichorei
wortel in een cichoreifabriek. De productie van cichorei in Koudekerke is nooit
groot geweest. De productie van meekrap vond plaats vanaf 1750. De zoutwinning
en veenwinning vonden al plaats vanaf 1100 na Christus. Meekrap werd in de 19e
eeuw gebruikt als grondstof voor de rode kleurstof alizarine. Daarnaast wordt
aan meekrap ook een medicinale werking toegeschreven. Als iemand meer weet over
meekrap of de produktie van meekrap in Koudekekerke, laat mij dat dan even weten.<br>
<br>
Buurtschappen: Ook buiten de kern Koudekerke ontstonden op Koudekerks grondgebied
buurtschappen. Dishoek en de wijk 't Zand (nu Middelburg) herinneren hier bijvoorbeeld
nog aan. Dishoek is een verbastering van het woord Dijkshoek, wat verwijst naar
het einde van de dijk die hier vermoedelijk overging in de duinen zoals we die
nu kennen bij Dishoek. Bij Dishoek stond van oudsher al een wachthuis. Dishoek
vormt nu een klein buurtschap dat vooral in de zomermaanden druk bezocht wordt
door toeristen. In Dishoek bevinden zich dan ook vele vakantiewoningen, vakantiehuisjes,
pensions en hotels en natuurlijk diverse campings. In Dishoek vond in 1566 de
eerste hagenpreek van Nederland plaats. Een hagenpreek is een kerkdienst in de
open lucht. De hagenpreek werd hierna in de Nederlanden veel vaker gehouden door
Calvinisten, omdat openlijke geloofsuitoefening hen verboden was. De eerste hagenpreek
vond plaats in de duinen bij Dishoek. Bij Dishoek is nu een toeistenkerk gevestigd.
't Zand dat al in de Middeleeuwen onder de naam 't Zand bekend is en toen bij
Koudekerke hoorde werd uiteindelijk in 1941 bij Middelburg gevoegd. <br>
<br>
Uiteraard wordt er op deze website ook aandacht besteed aan de diverse sporen
uit de oorlogstijd, zoals de bunkers, tankgracht en de wederopbouwperiode na de
oorlog. Aan de oorlog zelf herinneren rond Koudekerke nog de vele bunkers van
het landfront Vlissingen en de tankgracht. Recent is hierlangs een bunkerroute
aangeld. Deze bunkerroute volgt de tankgracht en loopt langs enkele bunkers richting
de duinen van Dishoek. Deze bunkerroute is mede dankzij de inspanningen van de
stichting bunkerbehoud tot stand gekomen. Het is de bedoeling om de bunkerroute
richting Koudekerke uit te breiden.<br>
<br>
Ook over recente ontwikkelingen valt voldoende te lezen, zo is er informatie over
het voormalige huis Der Boede, nu in gebruik als verpleeghuis de Vliedberg. Het
oude Der Boede, dat momenteel grondig wordt gerestaureerd wordt weer in z'n origenele
staat teruggebracht. Ook kasteel Ter Hooge heeft onlangs een renovatie achter
de rug. Onlangs heeft men een nieuw woonwijkje achter verenigingsgebouw De Couburg
gebouwd. Het plan draagt ook toepasselijk de naam Plan Couburg en ook de straatnaam
verwijst naar de Couburg: Couburgstraat. Deze naam Couburg is afkomstig van een
verdwenen straat met arbeidershuisjes die hier vroeger hebben gestaan en die de
naam Couburg droegen. Zie ook het hoofdstuk nieuws voor meer info over het plan
Couburg in Koudekerke. Binnenkort vindt er archeologisch onderzoek plaats op de
plek waar vroeger een vliedberg heeft gelegen. Deze vliedberg was mogelijk zelfs
een kasteelberg. Basisschool de Sprong heeft onlangs de nieuwe school in Koudekerke
betrokken. De school is de vervanging van de oude school die op de zelfde plek
aan de Biggekerksestraat stond maar was verouderd. In het schooljaar 2005-2006
is de sprong in het nieuwe onderkomen getrokken. Een andere recente wijk van Koudekerke
is de wijk Koningshof. De straten van Koningshof hebben de naam van straten waaraan
paleizen van het koningshuis staan. Koningshof wordt binnenkort met 11 kavels
uitgebreid en op de langere termijn volgt Koningshof 2 met meer woningen.<br>
<br>
Bob van der Weel stelde onlangs zijn onderzoek naar de brandweer van 't Zand beschikbaar
(Koudekerke). Het volledige verhaal over de koudekerkse brandweer is te downloaden
van deze site. Een andere gast-auteur is Theo Meijers, hij heeft onderzoek gedaan
naar de geschiedenis van de Koudekerkse tram. Zijn bevindingen zijn tevens te
downloaden vanaf deze site. Verder is er een groot aantal thema pagina's die over
een specifiek onderwerp gaan of inspelen op een actualiteit, zoals de aanleg van
de rondweg Koudekerke S14 S15 (de rondweg Koudekerke werd in december 2004 geopend
en onlangs zijn er boompjes langs de rondweg Koudekerke geplant. De werkzaamheden
aan het fietstunneltje zijn inmiddels opgestart maar duren nog tot het voorjaar
van 2006. Dan kan de rondweg Koudekerke ongehinderd gekruist worden door fietsers.
Op dat moment zijn alle werkzaamheden aan de rondweg Koudekerke afgerond. Uit
oude kaarten valt veel te weten te komen over de geschiedenis van walcheren en
de dorpen, zo ook over de geschiedenis van Koudekerke. De cartografie (topografische
kaarten) vormden de start van mijn onderzoek. Algemene en specifieke informatie
over cartografie en de rol van de cartografie bij het in beeld brengen van Nederland,
een verzameling historische topografische kaarten, een overzicht van burgemeesters
van Koudekerke, waaronder een aparte pagina over burgemeester J.L. Dregmans, burgemeester
van Koudekerke voor, tijdens en na de tweede wereldoorlog.<br>
<br>
Verder is er een kaart met straatnamen en hun verklaring, het volkslied van Koudekerke,
informatie over het landschap op Walcheren en een fotogalerij waarin bezoekers
foto's van Koudekerke en omgeving kunnen plaatsen. Er is tevens een overzicht
met een kaart van Koudekerke met alle verblijfsaccommodatie rond Koudekerke en
Dishoek: hotel, camping, minicamping, plekken voor overnachting of vakantiewoning
in Koudekerke. Als u op vakantie wilt naar Koudekerke en op zoek bent naar een
camping, hotel of minicamping kunt u op deze website met het kaartje altijd de
ideale accommodatie vinden passend bij uw type vakantie. Dicht bij het strand
of juist in de buurt van de steden Middelburg of Vlissingen. Er zijn voldoende
minicampings, campings of hotels te vinden. Naast de locatie van een ideale camping
kunt u de site ook gebruiken om u te oriënteren voor uw vakantie rond Koudekerke
en is er bijvoorbeeld een prachtig panorama waarom de gehele kust van Dishoek
tot Koudekerke te zien is met hierop alle duinovergangen, strandpaviljoens, strandtenten
en strandhuisjes.<br>
<br>
Ten slotte is er ook een plek ingericht waarin al het nieuws over Koudekerke en
Dishoek en een agenda met activiteiten in of rond Koudekerke en Dishoek zijn verzameld.
Zo is bijvoorbeeld te lezen dat Harmonie Voorwaarts in december een kerstconcert
geeft in het verenigingsgebouw de couburg. In het naseizoen vinden er nog meer
evenementen in de couburg plaats. Zie de agenda voor en overzicht. <br>
<br>
Een voorbeeld van een jaarlijks terugkerende activiteit in de zomermaanden is
het ringrijden. Ringrijden vindt 2 a 3 keer per jaar in de zomermaanden op het
dorpsplein van Koudekerke plaats. Ringrijden is een van de oude tradities die
in ere wordt gehouden op Walcheren. Ringrijders van heel Walcheren strijden dan
in verschillende klassen om de hoogste eer. Op de website staan dieverse foto's
van het ringrijden op Koudekerke. Het ringrijden vindt in praktisch alle dorpen
van Walcheren plaats en kent een lange traditie. Bij veel boerderijen liggen nog
oude baantjes waar men het ringsteken ofwel ringrijden met de traditionele 'zeeuwse
knol' beoefent. Er wordt ongeveer 3 maal per jaar aan ringrijden in Koudekerke
gedaan. Het ringrijden is natuurlijk het hele seizoen door ook in andere dorpen
te bewonderen. Door bijdragen van enkele bezoekers van de website zijn diverse
schoolfoto's van klassen van de gereformeerde school en de hervormde school op
de website te vinden. Deze klassenfoto's staan op de website en indien bekend zijn de namen van de leerlingen afgebeeld. Binnenkort komen ook de foto's van de openbare school op de site te staan. Ook van deze openbare school (de sprong) worden dan de laatste klassen afgebeeld. Wellicht staat u ook op een van de klassenfoto's of schoolfoto's? Uiteraard
kunt u op de website uw herinneringen of opmerkingen achter laten in het gastenboek
of door een e-mail te sturen aan Sjoerd de Nooijer</font></a>
</body>